Аԥсны жәлар рпоет, ашәҟәыҩҩы, дакадемикуп

Баграт Уасыл-иԥа
Шьынқәба

Имемориалтә аҩны-музеи

Аԥсны акультуреи алитературеи рҭоурых аҿы зынӡа идуу аҭыԥ збо, аклассик, жәлар рпоет Баграт Шьынқәба ихьӡ зху амемориалтә музей Ҷлоу ақыҭа.

1916 - 2004
Ҷлоу ақыҭа (Лаганиахәы аҳабла)
Баграт Уасыл-иԥа Шьынқәба
Баграт Шьынқәба1916 - 2004
1916
Диит Ҷлоу
1967
Жәлар рпоет
24
Афотоқәа
Баграт Уасыл-иԥа Шьынқәба имемориалтә аҩны-музеи

Баграт Шьынқәба : Абиографиа

Аԥсны жәлар рпоет, ашәҟәыҩҩы, аҳәынҭқарратә усзуҩы, академик Баграт Уасыл-иԥа Шьынқәба иԥсҭазаареи иусуреи рхыҵхырҭа.

Баграт Шьынқәба
Б. У. Шьынқәба
1916 - 2004
Аофициалтә абиографиатә текст

Баграт Уасыл-иԥа Шьынқәба диит 1916 шықәса 12 лаҵара рзы Ҷлоу ақыҭа (Лаганиахәы аҳабла) Очамчыра араион аҿы. 1926 шықәсазы дҭалоит Ҷлоутәи алагарҭатә школ, далгоит 1928 шықәсазы. 1930 дласуеит Џьгьардатәи быжь-шықәсатәи ашкол ахь. Абраҟа ҵарашықәск анынаигӡа, дцоит Аҟәаҟа, дҭалоит Аҟәатәи арҵаҩратә техникум. Далгоит 1935 шықәсазы. Иара убасҟан 1935 рзы, даанахуоит Аҟәатәи аҳәынҭқарратә арҵаҩратә институт абызшәеи литературеи рыҟәша.

Абраҟа иҵара анихыркуша, 1939 шықәсазы, Баграт Шьынқәба дҵоит Қарҭҟа, дрыдылкылоит Қырҭтәылатәи аҭҵаарадыррақәа Ракадемиа иатәу Абызшәаҭҵаара аинститут аспирантураҿ. 1941 шықәсазы, аибашьра ианалага, аамҭала Аԥсныҟа дхынҳәеит, зны аус иуеит рҵаҩыс, нас агазет "Аԥсны Ҟапшь" аредакциаҿ Аԥсуа институтаҿы, Ашәҟәыҩҩцәа Реидгылаҿы. 1943 шықәсазы ҩаԥхьа Қарҭҟа дхынҳәуеит, дызҭаз аспирантураҿ иҵара наигӡоит иагьхиркушоит 1944 шықәсазы. Афилологиатә аҭҵаарадыррақәа дыркандидатуп.

Акьыԥхь аҿы дцәырҵуеит 1935 ш. инаркны. 1953-1958 шықәсқәа рзы Б. Шьынқәба Аԥснытәи Ашьҟәыҩҩцәа Реидгыла напхгара азиуеит. 1958-1979 ш. рзы Аԥснытәи АССР Иреихаӡоу Асовет Апрезидиум дахантәаҩуп. 1967 Баграт Шьынқәба Аԥсны жәлар рпоет ҳәа аҳаҭыр хьӡы иаҭәаршьоит. 1959, 1978, 1984 шықәсқуа рзы СССР Иреиҳаӡоу Асовет ашҟа депутатс далырхуеит, 1989 шықәсазы - СССР жәлар рдепутат. Баграт Шьынқәба дакадемикуп; ихҵоуп Ҟабарда-Балҟартәылеи Адыгьеиаи жәлар рышәҟәыҩҩы ҳәа ахьӡ.

Аԥсҭазаара ахҭыс хадақәа

Баграт Шьынқәба иҭоурыхтә мҩа (1916 - 1989+)

1916

Адиит Ҷлоу ақыҭа

12 лаҵара рзы Ҷлоу ақыҭа (Лаганиахәы аҳабла) Очамчыра араион аҿы диит.

1926 - 1930

Алагарҭатә школқәа

1926 шықәсазы дҭалоит Ҷлоутәи алагарҭатә школ, далгоит 1928 шықәсазы. 1930 дласуеит Џьгьардатәи быжь-шықәсатәи ашкол ахь.

1935

Аҟәатәи арҵаҩратә техникум

Далгоит Аҟәатәи арҵаҩратә техникум. Акьыԥхь аҿы дцәырҵуеит 1935 ш. инаркны. Даанахуоит Аҟәатәи аҳәынҭқарратә арҵаҩратә институт абызшәеи литературеи рыҟәша.

1939 - 1944

Аспирантураи акандидатраи

Қырҭтәылатәи аҭҵаарадыррақәа Ракадемиа аинститут аспирантура. 1941 ш. Аԥсныҟа дхынҳәеит, аус иуеит агазет 'Аԥсны Ҟапшь' аредакциаҿ, Аԥсуа институтаҿы, Ашәҟәыҩҩцәа Реидгылаҿы. 1944 ш. афилологиатә аҭҵаарадыррақәа дыркандидатуп.

1953 - 1958

Ашәҟәыҩҩцәа Реидгыла анапхгара

Б. Шьынқәба Аԥснытәи Ашьҟәыҩҩцәа Реидгыла напхгара азиуеит.

1958 - 1979

Асовет Апрезидиум Дахантәаҩуп

Аԥснытәи АССР Иреихаӡоу Асовет Апрезидиум дахантәаҩуп.

1967

Аԥсны жәлар рпоет

Баграт Шьынқәба Аԥсны жәлар рпоет ҳәа аҳаҭыр хьӡы иаҭәаршьоит.

1989

СССР жәлар рдепутат, Дакадемикуп

СССР жәлар рдепутат. Баграт Шьынқәба дакадемикуп; ихҵоуп Ҟабарда-Балҟартәылеи Адыгьеиаи жәлар рышәҟәыҩҩы ҳәа ахьӡ.

Амемориалтә аҩны-музеи

Баграт Шьынқәба имемориалтә аҩны-музеи

Ҷлоу ақыҭа аҿы иҟоу амемориалтә музей: аклассик иԥсҭазаара, ирукописқәа, иҭаацәара рҭоурых, аԥсуа жәлар ркультуратә ҭынха.

Амемориалтә аҩны-музеи
Аҩны-музеи ахыбра
Аекспонатқәа
Аекспозициа азал
Амемориалтә аҭыԥ
Аҭоурыхтә архив
Ашәҟәқәа
Алитературатә ҭынха

Амузеи иазкны

Баграт Уасыл-иԥа Шьынқәба имемориалтә аҩны-музеи иаартуп ашәҟәыҩҩы идиит ҳәа ирдыруа Ҷлоу ақыҭаҿы (Лаганиахәы аҳабла).

Абраҟа еиқәырхоуп ашәҟәыҩҩы ихаҭалатә мал, ирукописқәа, ифотоархив, ибиблиотека, иара убас Аԥсны аҳәынҭқарра анапхгара азиуаз аамҭа иатәу адокументқәа.

Аусуратә аамҭа:
10:00 - 17:00
Аҭыӡҭыԥ:
Ҷлоу, Очамчыра араион
Аелектрон ԥошьҭа:
bshinkuba@yandex.ru
Амузеи аҭыӡҭыԥ
Ҷлоу ақыҭа, Очамчыра араион
Акартаҿ
Алитературатә шедеврқәа

Алитературатә ҭынха

Баграт Шьынқәба ироманқәа, ипоемақәа, ипоезиатә усумҭақәа: аԥсуа литература ахьтәы фонд.

Баграт Шьынқәба иажәақәа рҟынтә
«Ҳара ҳжәлар рҭоурых, рыбызшәа, рыкультура: уи ҳара ҳнасыпуп, ҳхақәиҭроуп.»
Баграт Уасыл-иԥа Шьынқәба: Аԥсны жәлар рпоет
Адунейтә шедевр1974

«Ацынҵәарах»

Аҭоурыхтә роман

Убыхаа рҭоурыхтә трагедиа зну, адуней ахь зыхьӡ нназ ароман шедевр. Адуней бызшәақәа рацәала еиҭагоуп.

Ашәҟәыҩҩы:Б. У. Шьынқәба
Апоезиа1954

«Шьхақәа ирыԥхьаӡоит»

Апоема

Аԥсны ашьхақәеи аԥсуа жәлар рыфырхаҵареи ирызку апоема-епос.

Ашәҟәыҩҩы:Б. У. Шьынқәба
Аклассика1950

«Ашыцқәа реибашьра»

Апоема

Афырхаҵареи ахаҭареи ирызку, акьыԥхь аҿы зыхьӡ ҵәцаз апоема.

Ашәҟәыҩҩы:Б. У. Шьынқәба
Аизга1980+

«Иалкаау иоымҭақәа»

Ашәҟәы

Баграт Шьынқәба ипоезиатәи ипрозатәи иусумҭақәа зегьы реизга.

Ашәҟәыҩҩы:Б. У. Шьынқәба
Апроза1968

«Чанта кәашама»

Асатира / Аповест

Ажәлар рсатирикатә фольклори ахаҿбзиарақәеи зныԥшуа аусумҭа.

Ашәҟәыҩҩы:Б. У. Шьынқәба
Аҭоурых1975+

«Ҳашьцәа адыгьаа»

Апублицистика

Аԥсуа-адыга жәларқәа рыбжьара иҟоу аишьаратә еимадарақәа рҭоурых.

Ашәҟәыҩҩы:Б. У. Шьынқәба
Амузеитә ԥсҭазаара

Ажәабжьқәа

Амемориалтә аҩны-музеи аҿы имҩаԥысуа ахҭысқәеи, акультуратә еизарақәеи, агәалашәаратә мшқәеи.

12 Лаҵара (Есышықәса)
Ахҭыс хада

Баграт Шьынқәба диит: Агәалашәара амш Ҷлоу

Есышықәса 12 лаҵара рзы Ҷлоу ақыҭа аҿы имҩаԥысуеит Аԥсны жәлар рпоет Баграт Шьынқәба иира амш иазкыу акультуратә еизарақәеи аԥхьарақәеи.

Ҷлоу ақыҭа
Еиҳарак аԥхьара
Ашықәсзегьтә (2026)
Аҭҵаарадырра

Алитературатә еизарақәеи аҭҵаарадыррақәеи

Баграт Шьынқәба иԥсҭазаареи иусумҭақәеи ирызку аҭҵаарадырратә еизарақәеи, арукописқәа реиқәырхареи.

Аҩны-музеи
Еиҳарак аԥхьара
Ашықәсзегьтә (2026)
Алитература

Алитературатә аԥхьарақәеи апоезиа амшынқәеи

Баграт Шьынқәба ипоемқәеи иажәеинраалақәеи рзы аконкурсқәеи алитературатә аԥхьарақәеи рхылаԥшра.

Ҷлоутәи амузей
Еиҳарак аԥхьара
Аимадара

Аконтактқәа

Баграт Шьынқәба имемориалтә аҩны-музеи аимадареи аҳаҭырқәҵареи рзы ҳара сынтә хабар ҳаҳәа.

Аҭел
+7 940 992-47-44

Аофициалтә аимадаразы

Аелектрон ԥошьҭа
bshinkuba@yandex.ru

Аофициалтә шәҟәыҩра

Аҭыӡҭыԥ
Ҷлоу ақыҭа (Лаганиахәы аҳабла)

Очамчыра араион, Аԥсны Аҳәынҭқарра